Araçta tıkırtı sesi nereden gelir? Aksesuar kaynaklı sesleri bulma ve susturma

Tümsekte başlayan, düz yolda kaybolan, yerini bir türlü gösteremediğiniz o küçük tıkırtı insanı yorar. Onu bulmanın yolu rastgele kurcalamak değil, şüphelileri tek tek elemek.

Önce karar verin: bu ses sizin işiniz mi, ustanın mı?

Bazı sesler aksesuardan gelmez ve beklemeyi kaldırmaz. Şunlardan biri varsa aramayı bırakıp servise gidin:

• Direksiyonu tam kırarken artan ses.
• Frende gelen ses ya da titreyen fren pedalı.
• Hızla birlikte sıklaşan, tekerlek tarafından gelen vuruntu.
• Araç dururken gaza bastığınızda da duyulan, devirle değişen ses.
• Yanan bir uyarı ışığı, bir yana çeken direksiyon.

Bunların arkasında rot, rotil, salıncak, aks, fren ya da motor olabilir. Teşhisi lift üzerinde yapılır.

Geriye kalanlar kolçaktan plakalığa uzanan aksesuar ve iç döşeme sesleri. Bunlar genellikle sürüş güvenliğini doğrudan etkilemez; ancak gevşeyen bir aksesuar pedal bölgesine düşebilir, tavandaki gevşek taşıyıcı yükü tutamayabilir. Bu yüzden kaynağı bulunca hemen sabitleyin.

Sesi eleyerek bulmak

1. Sesi tarif edin. Kısa ve sert bir tık, iki sert parçanın birbirine değdiğini anlatır. Vızıltı ince bir plastiğin titrediğini, ıslık rüzgârın bir boşluktan geçtiğini gösterir.
2. Ne zaman çıktığını yazın. Bozuk yolda mı, belli bir hızın üstünde mi, soğuk sabahları mı, klima açıkken mi? Her koşul şüpheli listesini kısaltır.
3. Aracı boşaltın. Torpido gözü, kapı cepleri, konsol, koltuk altları, bagaj ve stepne yuvası. Kapı cebinde yuvarlanan su şişesi, bozuk paralar, yuvasında oynayan kriko ya da bijon anahtarı “hayalet ses”in bilinen sahipleridir.
4. Aynı yoldan tekrar geçin. Ses kesildiyse iş bitti. Kesilmediyse sabit takılı parçalara geçin.
5. Yanınıza birini alın. Siz yola bakın, o kulak versin. Şüphelendiği parçaya elini bastırdığında ses kesiliyorsa kaynağı bulmuşsunuz.
6. Aksesuarları tek tek sökün. Telefon tutucu, torpido süsü, aynadaki asma süs, geçmeli kolçak. Hepsini birden çıkarırsanız ses kesilir ama hangisi olduğunu öğrenemezsiniz.
7. Dışarıya bakın. Plakalık, cam rüzgarlığı, tavan çıtası, ara atkı, anten. Araç dururken elle oynatın; boşluk yapan parça büyük ihtimalle aradığınız parçadır.
8. Düzeltip yeniden deneyin. Vidayı sıkın, bant ekleyin, kırık klipsi değiştirin, sonra aynı yolda bir tur daha atın.

İpucu: Sürüş sırasında alınmış bir ses kaydı, derdinizi servise ya da aksesuarı aldığınız mağazaya anlatmayı çok kolaylaştırır. Kaydı yolcu alsın; sürücü sürerken telefona dokunmamalı.

Hep aynı şüpheliler

Ses şikâyetleri dönüp dolaşıp birkaç parçanın etrafında toplanır.

Geçmeli kolçak. Sürücünün kolu bütün gün bu bölgeye yüklenir. Bağlantı ayağı boşluk yapınca her tümsekte tok bir vuruntu gelir. Kolçağı çıkarıp yeniden oturtmak, temas yüzeylerine ince keçe bant koymak bu sesi keser. Montaj tipleri arasındaki fark kolçak çeşitleri yazısında.

Telefon tutucu. Izgaraya takılan tutucuda telefonun ağırlığı klipsi sürekli zorlar; bozuk yolda telefon sallanır, klips ızgaraya vurur. Telefonunuz ağırsa bağlantı tipini değiştirmek daha kalıcı olur, seçenekler telefon tutucu seçimi yazısında. Tutucu nereye takılırsa takılsın görüşü kapatmamalı, airbag’in açılacağı yerde durmamalı.

Torpido ve ayna süsleri. Yapıştırma süs sıcakla soğuk arasında gidip gelirken tabanından gevşer. Aynaya asılan süs frende ve virajda cama çarpar; ipi uzunsa hem ses yapar hem göz alır. Daha fazlası için araç içi süs ürünleri seçimi.

Plakalık. Plaka çerçeveye tam oturmazsa bozuk yolda durmadan tıkırdar. İşin tuhafı, ses bagajın içinden geliyormuş gibi duyulur. Vidaları kontrol edin, plaka ile çerçeve arasına ince bir çift taraflı bant şeridi koyun. Takarken uyulacak kurallar plakalık yasak mı yazısında.

Cam rüzgarlığı. Bu parça tıkırtıdan çok ıslık yapar, o da belli bir hızdan sonra başlar. Kenarı kalkmışsa ya da cam inip kalkarken sürtüyorsa montajı yeniden ele alın. Ayrıntılar cam rüzgarlığı ses yapar mı yazısında.

Port bagaj ve ara atkı. Boş taşınan ara atkı yüksek hızda uğuldar, bozuk yolda tıkırdar. Ayaklarını ara ara sıkın. Uzun süre kullanmayacaksanız sökün; hem ses gider hem tüketim düşer (port bagaj ve tavan çıtası).

Kapı döşemesi ve bagaj. Hoparlör değişimi gibi bir iş için sökülen panelde klips kırılır ya da yerine tam oturmaz, bas seste kapı vızıldar. Arkadan gelen metalik takırtı ise yuvasında boşta kalmış kriko ya da bijon anahtarıdır.

Sesi kesen küçük malzemeler

Tıkırtıların çoğu pahalı bir parça istemez. Plastik plastiğe değiyorsa araya keçe ya da köpük bant girer; kolçak, konsol, torpido kenarı ve kapı paneli için biçilmiş kaftandır. Çift taraflı bant plaka arkasında, gevşeyen süs tabanında ve rüzgarlık kenarında iş görür, yeter ki yüzey temiz ve kuru olsun. Kırılan döşeme klipsi doğru ölçüdekiyle değişirse ses kalıcı olarak gider. Torpido altında ya da bagajda sallanan kabloyu da kelepçeyle sabitleyin.

Paneli tornavidayla sökmeye kalkmayın. Klips yuvası kırılır, bir sesi susturayım derken yenisini yaratırsınız. Plastik sökme aparatı tam bu iş için var.

Sonradan takılan şarj soketi, kamera ya da ambiyans ledi kabloları da ses yapabilir. Sabitlerken izolasyonu sıkıştırmayın, kabloyu pedal bölgesine sarkıtmayın. Doğru yöntem izole bant ve araçta kablo işleri yazısında anlatılıyor.

İpucu: Ses yalnız soğuk sabahları çıkıp araç ısınınca kayboluyorsa büyük ihtimalle plastik bir iç parçadır. Plastik soğukta büzülür, aradaki boşluk açılır; keçe bant tam bu tür sesler için var.

Mağazaya “taktığınız şey ses yapıyor” diye gelinirse

Bu cümleyi aksesuar satan herkes duyar. Ürünü hemen değiştirmek yerine önce montaja bakmak sorunu büyük ölçüde çözer: bir parça bant, yeni bir klips, sıkılmış bir vida. Ses aksesuarla ilgisizse bunu açıkça söyleyip müşteriyi servise yönlendirmek de ayrıca güven kazandırır. Klips, kelepçe ve bandı rafta aksesuarların hemen yanında tutmanın sebebi de bu.

Bir tıkırtıyı bulduğunuzda kimi zaman gülüp geçersiniz: kapı cebindeki bir şişe, gevşemiş tek bir vida. Önemli olan, onu bulana kadar sabırla elemek ve bulunca da ertelemeden sabitlemek.